ಶಾಕಿಂಗ್! ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗೆ ಗಲ್ಲು—ಇರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಬೆಲೆ ಜೀವವೇ?

“ಇರಾನ್ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಶಿಕ್ಷೆ ಪ್ರಕರಣ” ಇದೀಗ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಭಾರೀ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ 19 ವರ್ಷದ ಯುವ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಸಲեհ್ ಮೊಹಮ್ಮದಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಘಟನೆ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎಬ್ಬಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರೆ ಜೀವವೇ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾ? ಎಂಬ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿದೆ!

ಇವರು ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಲ್ಲ. ಸಲೇಹ್ ಮೊಹಮ್ಮದಿ ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಕುಸ್ತಿಪಟು. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲೂ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದ ಈ ಯುವಕನ ಕನಸು—ದೇಶವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವುದು. ಆದರೆ ಆ ಕನಸು ಗಲ್ಲುಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯ ಕಂಡಿದೆ.

ಈ ಪ್ರಕರಣದ ಮೂಲ ಏನು?
2026 ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಜೋರಾಗಿದ್ದವು. ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ವೇಳೆ ಪೊಲೀಸರ ಸಾವಿನ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸಲೇಹ್ ಮೊಹಮ್ಮದಿ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದೇ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು.

ಅವರ ಮೇಲೆ “ದೇವರ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ” (ಮೋಹರೆಬೆಹ್) ಎಂಬ ಗಂಭೀರ ಆರೋಪ ಹೊರಿಸಲಾಯಿತು. ಇರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಕಾನೂನು ಬಹಳ ಕಠಿಣವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ, ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ವಿವಾದ ಏನೆಂದರೆ—ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸರಿಯಾಗಿತ್ತಾ?
ಮಾನವ ಹಕ್ಕು ಸಂಘಟನೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸಲೇಹ್ ಮೊಹಮ್ಮದಿ ತಮ್ಮ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ವಕೀಲರ ಸಹಾಯ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಮಾತುಗಳೂ ಕೇಳಿಬಂದಿವೆ.

ಇದೇ ವಿಚಾರ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಹಲವು ದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗಳು ಈ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿವೆ. ಅಂತಿಮ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೂ ಶಿಕ್ಷೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದರೂ, ಅದು ವಿಫಲವಾಗಿದೆ.

ಈ ಘಟನೆ ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಯುವಕನ ಕಥೆಯಲ್ಲ.
ಇದು ಇರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ದಮನದ ಭಾಗ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರ ಮೇಲೆ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮಗಳು, ಬಂಧನ, ಶಿಕ್ಷೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಆತಂಕಕಾರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ.

ಇದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನವೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಘಟನೆ ನಡೆದಿದೆ.
ಇರಾನ್‌ನ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕುಸ್ತಿಪಟು ನವೀದ್ ಅಫ್ಕಾರಿ ಅವರನ್ನು ಕೂಡ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಘಟನೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಕ್ರಮ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ ಎಂಬ ಟೀಕೆಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.

ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಅಂಶ ಗಮನಾರ್ಹ—ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ.
ಕ್ರೀಡೆ ಎಂದರೆ ದೇಶದ ಗೌರವ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳೇ ರಾಜಕೀಯ ವಿವಾದಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೂಡ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡಬೇಕೆಂಬ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಈ ಸುದ್ದಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿದೆ. ಯುವ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜನರು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, “ಇರಾನ್ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಶಿಕ್ಷೆ ಪ್ರಕರಣ” ಕೇವಲ ಒಂದು ಘಟನೆ ಅಲ್ಲ—ಇದು ರಾಜಕೀಯ, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ನಡುವಿನ ದೊಡ್ಡ ಸಂಘರ್ಷದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಬೆಲೆ ಜೀವವಾಗಬಾರದು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಈ ಘಟನೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಜಗತ್ತಿಗೆ ನೆನಪಿಸಿದೆ!

Disclaimer:
ಈ ಲೇಖನವು ವಿವಿಧ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರುರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಮೂಲ ವಿಷಯವನ್ನು ನಕಲಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ನೀಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಸುದ್ದಿಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಕಾಪಿರೈಟ್ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಉದ್ದೇಶವಿಲ್ಲ.